شازده مسافر مجله جامع دیجیتال گردشگری، سفر و ایرانشناسی

کاخ چرخاب

کاخ چرخاب ، کاخ زمستانی کوروش کبیر با قدمتی باور نکردنی

کاخ چرخاب ، کاخی با قدمت هخامنشیانکاخ چرخاب

شهرستان برازجان دراستان بوشهر مکانی است که در آن بقایای سه کاخ هخامنشی باقی مانده : کاخ چرخاب ، کاخ سنگ سیاه و کاخ بردک سیاه .

معماری این سه کاخ ملهم از کاخ بزرگ آپادانا در شوش بوده است. باید این نکته را درنظر بگیریم که مکان واقع شدن این سه کاخ از بسیاری جهات و مهمترین شان به لحاظ تاریخی مورد اهمیت است.

روایت های کاخ چرخاب

چنین روایت میشود که کاخ چرخاب از کاخهای زمستانی کوروش بوده و شاید یکی از منابعی است که ثابت میکند خلیج فارس از دیرباز به ایرانیان متعلق بوده است. همچنین دراین محوطه باستانی یک لوح تاریخی به خط پارسی باستان در رابطه با کنترل هخامنشیان بر خلیج فارس کشف شده که بهترین سند در این باره است.

اما طبق معمول که شاهد قصه های غم انگیزی درمورد سرمایه های تاریخی و ملی مان شاهد هستیم ، درمورد کاخ چرخاب در برازجان بوشهر هم باز با اهمال روبه رو ایم . کاخ چرخاب به لحاظ ارزشهای باستان شناسی چیزی از تخت جمشید و پاسارگاد کم ندارد ، اما با فاصله ای کم از دریای خلیج فارس بدون هیچ حفاظتی رها شده است . این اثر از لحاظ معماری هم یک اثر با ارزش در تاریخ ایران محسوب میشود .

ساخت و معماری کاخ چرخابکاخ چرخاب

کاخ چرخاب کاخ ناقصی است که هرگز مسکونی نشد و کاوش‌های باستان‌شناسی در آن نشان می‌دهد ساخت این کاخ بزرگ به فرمان کوروش کبیر بوده و احتمالا با مرگ وی نیز متوقف شده است. بخشی از دروازه شاهی کاخ چرخاب که ناتمام مانده، برخلاف تالار اصلی با لعابی از جنس سیلیس کف سازی شده است . ده پایه ستون کوچک تالار اصلی کاخ کوروش در چرخاب برازجان در جریان عملیات پاکسازی این محوطه به دست آمد که شبیه پایه ستون‌های پاسارگاد طراحی شده است.

مهمترین ویژگی

مهمترین ویژگی‌ این کاخ، تکنیک ساخت پایه ستون‌های سنگی مکعب شکلی است که به طریق دقیق و ظریفی تراش و صیقل داده شده به گونه‌ای که در اتصال سنگ‌ها، از هیچ نوع ملاط یا وسیله دیگری استفاده نشده است.این پایه ستون‌ها با شالی‌های بسیار زیبا مجموعه‌ای ناقص هستند و تنها ۴ سرستون آن‌ها سالم باقی مانده است و در دروازه شاهی نصب شده‌اند، بخشی از کاخ نیمه ساخته کوروش هخامنشی است که پس از مرگ وی ساخت این کاخ متوقف شده است.

فاصله هر یک از پایه ستون‌ها از یکدیگر حدود ۲ متر است و بخشی از این بقایا به واسطه وجود سازه آبی‌ که همزمان با کشف این پایه ستون‌ها کشف شده آسیب دیده و آب باعث فرسایش بعضی از نقاط این ستون‌ها شده است.

یکی دیگر از نقاط قوت کاخ چرخاب که از دلایل اهمیت آن نیز برشمرده میشود استفاده از رنگهای خاص و زیبا در ستونهاست ، جایی که یکباردیگر شاهد امری هستیم که مشابهش را در بناهای سنگی دوران هخامنشی می بینیم .

جزئیات بیشتر
شاید مایل باشید اینجا را هم ببینید:
خور و بیابانک   شهر بیرجند